Kültür:
AKŞEMSEDDİN VE GÖYNÜK'TE NOKTALANAN YAŞAMI

 Doç.Dr.Faruk GÜÇLÜ

--------------------------------:

Asıl adı Mehmet Şemseddin olan Akşemseddin   yılında Şam’da Şeyh Hamza’nın oğlu olarak dünyaya gelmiştir.Çok yönlü bir Türk tıp ve din adamıdır. Şemsîyye-i Bayramiyye isimli  tarikatın kurucusu ve Fatih Sultan Mehmed’in hocasıdır.Saçının, sakalının, yüzünün ak olması ve beyaz elbiseler giymesinden dolayı,  Akşemseddin  adıyla anılmıştır.Küçük yaşlardan itibaren başta İslami ilimler olmak üzere, tıp, eczacılık, astronomi, biyoloji ve matematik eğitimleri de almış ve zamanın ünlü bilim adamlarından olmuştur

Mehmet Şemseddin ailesiyle beraber önce Amasya’ya  7 yaşında ise ailesiyle birlikte Çorum-Osmancık kazasının Sarpın kavak köyüne' yerleşmiştir. Babasının vefatından sonra  Akşemseddin, müderrislik payesi aldı ve Osmancık Medresesine müderris oldu. Akşemseddin ayrıca, tıbba ve eczacılığa merak sararak tıp alanında ilerlemiştir.Bir süre Ankara’da Hacı Bayram veli yanında kalan Akşemseddin daha sonra Halep’e gitmiştir. Daha sonra tekrar Ankara’ya dönmek durumunda kaldı
.

Ankara’da kaldığı kısa süre tasavvufun bütün yollarını ve inceliklerini öğrenen Aksemseddin, bu başarısından dolayı Hacı Bayram Veli'den icâzet aldı ve taç giydirildi. Bunun sonrasında Hacı Bayram Veli'den aldığı izinle Ankara'dan ayrıldı ve Beypazarı’na yerleşti. Beypazarı’nda büyük bir şöhret bulan Akşemseddin, kısa bir süre sonra oradan da ayrılır ve Çorum ilinin ilçesi İskilip'e yerleşir.Burada da fazla kalmayıp İskilip'ten sonra da Bolu'nun Göynük ilçesine yerleşir. Göynük'te de yine bir değirmen ve mescid inşa ettirip, kendi çocuklarının tahsil ve terbiyesi ile meşgul olmuş, diğer taraftan mevcut eserlerini yazmıştır.(Vikipedia)

Akşemseddin, asıl ününü, II. Murat'ın emir ve isteğiyle II. Mehmed’in hocalığına tayin edilişiyle kazanmıştır.Akşemseddin, II. Mehmed'e danışmanlık yapıp İstanbul'un fethine katkıda bulunmuştur.Bu nedenle de tarihimiz de önemli yer tutan çok önemli  mihenk taşlarından birisidir.

Akşemseddin, İstanbul’un fethinden sonra, II. Mehmed'in ısrarına rağmen İstanbul'da kalmak istemedi ve  Göynük ilçesindeki evine geldi.Yaşamının son günlerini yoksul hasatları tedavi ederek Göynük’te geçirdi. 16 Şubat 1459 yılında 70 yaşında Göynük’te vefat etti.

Akşemseddin Türk Tıp tarihi açısından önemli bir isimdir.Zira mikroplar üzerinde çalışmış karantinanın önemini vurgulamış ve  “Sereta” isimli bir aşı geliştirmiştir.

Peki Akşemseddin niçin Göynük’ü tercih etmiştir. Bu konuda değişik tespitler vardır.Kendisi “Fetih halas oldu, vazifem tamam olmuştur” diyerek, ekmeğini kazanmak üzere Göynük’e gelir ve değirmencilik yapar. Göynük tercihinde “su ve toprağın sıhhatli ve bereketli oluşunun”( Hüseyin Öztürk ,27.05.2014 Akit Gazetesi) etkisi de vardır.Fatma Marmara’nın tespitlerine göre de(Fatma Marmara internet sitesi) Göynük’ün doğası ve güzelliği Akşemseddin’i buraya yerleştirmiştir.

Her yıl mayıs ayında Göynük İlçesinde Akşemseddin’i anma törenleri yapılmaktadır.

Akşemseddin’e ait güzel sözler

-Bazı insanlar vardır ki selam verirler ve selamlarından is kokusu gelir. Bazıları da vardır ki selam verirler ve onların selamından misk kokusu gelir.

-Nice kişiler vardır ki dizimin dibindedirler, ama benim için sanki Yemen’dedirler. Yemen’ olan niceleri de vardır ki sanki dizimin dibindedirler.

- Bir şeyi bulunmadığı yerde aramak, hiç aramamak demektir.

- Tuzağa saçtığın taneler cömertlik sayılmaz.

- Kanaatten hiç kimse ölmedi, hırsla da hiç kimse padişah olmadı.

- Bal yiyen, arısından gocunmaz.

- Bir mum, diğerini tutuşturmakla ışığından hiç bir şey kaybetmez.

- Ne mutlu o kimseye ki kendi ayıbını görür.

- Balığa, denizden başkası azaptır.

-Ne kadar bilirsen bil, söylediklerin, karşındakinin anlayabildiği kadardır.

-İçte ki kiri su değil, ancak göz yaşı temizler.

- Aşk davaya benzer, cefa çekmek de şahide. Şahidin yoksa davayı kazanamazsın.

- Ben, hürriyeti kulluğa satmam.

 

 

Misafir Avatar
İsim
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
banner115

ÇAĞDAŞ TÜRK KÜLTÜRÜNÜN ÜRETİLMESİ-...
MAHMUT ÖZTÜRK YAZDI

Haberi Oku